مرکز مطالعه کوهورت آینده نگر سلامت شهرکرد
۱۳۹۷ چهارشنبه ۲ خرداد
معرفي كوهورت شهركرد
مطالعه همگروهي (كوهورت) آينده نگر شهركرد (Shahrekord Cohort Study: SCS) يك مطالعه اپيدميولوژيك آينده نگر 20 ساله است كه از ارديبهشت ماه سال 1394 مقدمات آن فراهم و در دي ماه 1394 در شوراي پژوهشي دانشگاه مصوب شده است. اين مطالعه مبتني بر جمعيت بوده و حجم نمونه اوليه آن حداقل 10000 نفر است و به عنوان يكي از سانترهاي پرشين كوهورت ملي در جنوب غربي ايران با هدف بررسي و پايش وضعيت سلامت عمومي جمعيت بالغين و بيماري‌هاي مزمن و غير واگير (بيماري هاي قلبي عروقي، سرطان ها، فشار خون بالا، ديابت، كبدچرب، مالتيپل اسكلروزيس، بيماري هاي كليوي، آسم و بيماريهاي ريوي و  علل منجر به مرگ) و عوامل خطر آن‌ها در افراد 35 تا 70 سال شهر شهركرد با حجم نمونه 7000 نفر و مناطق روستايي شهرستان اردل با حجم نمونه 3000 نفر در استان چهارمحال و بختياري پايه ريزي شده است. شايان ذكر است جمعيت استان بر اساس آخرين سرشماري در سال 1395 برابر با 947763 نفر با تركيب جنسيتي 103 مرد به ازاي 100 زن و  ( 607444 نفر جمعيت شهري و 339667 نفر جمعيت روستايي) مي باشد.  315980 نفر در شهرستان شهركرد و 48880 نفر در شهرستان اردل سكونت دارند. در مجموع در دو شهرستان استان كه مطالعه كوهورت وجود دارد جمعيت هدف 364860 نفر (معادل 38 درصد جمعيت استان) وجود دارد. از اين جمعيت حدود 3%  متناسب با سهم جمعيت روستايي (حدود 30 تا 40%)و جمعيت شهري (حدود 60 تا 70%) وارد مطالعه كوهورت مي شوند.
اين طرح دو ناظر دانشگاهي و ملي دارد.
 اين مطالعه مشتمل بر 10 فاز يا مرحله مي باشد. ابتدا ليست تجمعي افراد واجد شرايط توسط پرسشگران و دعوت كنندگان مطالعه و به كمك مراكز خدمات جامع سلامت و خانه هاي بهداشت پوشش دهنده خدمات سلامت و با استفاده از سامانه سيب در همگروه مطالعه تهيه شد. پس از مراجعه و دعوت (سه مرحله فراخوان دعوت داده مي شود. مرحله اول فراخوان عمومي، مرحله دوم مراجعه به طور اختصاصي به درب منزل افراد واجد شرايط و مرحله سوم تماس تلفني و دعوت براي حضور بر اساس ليست دعوت به پايگاه اجرايي مطالعه ) اين ليست نهايي ميگردد. سپس با دريافت رضايت نامه آگاهانه از افراد، پرسشنامه ها و معاينات انجام مي شوند.پيش بيني مي شود فاز Enrolment مطالعه حدود دو و نيم تا سه سال و سپس فاز Follow up  مطالعه اغاز مي شود.
مواجهه هاي مورد بررسي: مواجهه هاي مورد نظر با استفاده از پرسشنامه هاي معتبر و فرم هاي استاندارد به شرح زير جمع آوري مي شوند:
1- پرسشنامه عمومي: كه مربوط به ويژگي هاي دموگرافيك، وضعيت اقتصادي- اجتماعي فرد در دو بخش خانوار و فرد، سوابق شغلي و مواجهه هاي شغلي، وضعيت سوخت و محل زندگي، سبك زندگي، نوع آب مصرفي، وضعيت مسكن، خواب و وضعيت آن، سابقه تماس با حيوانات ، سموم، تلفن همراه، فعاليت فيزيكي بر اساس MET (شاخص معادل هر فعاليت فيزيكي)ثبت ميگردد. شاخصهاي انتروپومتريك افراد نيز اندازه گيري مي شود. از كليه افراد نمونه خون ناشتا، ادرار، مو و ناخن به اندازه كافي تهيه و ضمن انجام ازمايشات پروفايل قند و ليپيد مقاديري از سرم و پلاسما و خون انها در بيوبانك براي مطالعات آينده ذخيره مي گردد.
2- پرسشنامه تغذيه: در اين قسمت با استفاده از پرسشنامه بسامد مصرف خوراك ساليانه (FFQ)  و عادات غذايي و مكمل هاي غذايي اطلاعات ثبت ميشود.
3- پرسشنامه پزشكي: اين پرسشنامه شامل تاريخچه باروري (براي خانم ها)، سوابق بيماريهاي مزمن، داروهاي مصرفي، سابقه خانوادگي بيماريها، بهداشت دهان و دندان، معاينه فيزيكي و معلوليت جسمي، عادات فردي (مصرف سيگار و الكل) ميباشد. در اين قسمت اندازه گيري فشارخون با دوبار اندازه گيري از دست چپ و راست با استفاده از فشارسنج استاندارد ريشتر و تعداد ضربان نبض براي مدت زمان 60 ثانيه و دو بار به فاصله حداقل 5 دقيقه اندازه گيري و ثبت ميشود. از كليه افراد نوار قلب و نوار ريه گرفته مي شود و توسط دو نفر متخصص قلب و عروق و ريه، نوارها بررسي، كدگذاري و تشخيص انجام مي شود.
پيامد هاي مطلوب[1] و موارد پايان مطالعه[2] در كوهورت شهركرد
بر اساس تعريف سازمان جهاني بهداشت، بيماري غيرواگير[3] عبارت است از نقص در ساختار و يا عملكرد بدن كه به ضرورت، سبب تغيير در زندگي عادي بيمار مي گردد و براي مدت طولاني ادامه يافته و پايدار شده باشد. بيماري هاي قلبي- عروقي و سكته هاي مغزي به عنوان شايع ترين علل مرگ و مير ناشي از بيماري هاي غيرواگير گزارش شده اند. سبك زندگي نامناسب و غير بهداشتي، فشار خون بالا، چربي خون غير طبيعي،اختلال قند خون، كم تحركي، مصرف سيگار و الكل به عنوان عوامل خطرزاي اين گروه از بيماري ها مطرح شده اند.
پيامد هاي مطلوب در مطالعه كوهورت شهركرد شامل مرگ (علت منجر به مرگ)[4]، بستري در بيمارستان، بيماري هاي غيرواگير مهم و تغييرات عوامل خطر و يا عوامل محافظت كننده بيماري ها (از طريق نمونه گيري مجدد و تكميل پرسشنامه هاي سبك زندگي و بسامد خوراك) مي باشد. در موارد عدم تمايل فرد به مشاركت در مطالعه، مهاجرت و عدم دسترسي به فرد و يا مرگ فرد،  مطالعه پايان مي يابد.

اطلاعات مربوط به پيگيري افراد در موارد بروز پيامد مطلوب، جهت تعيين علت نهايي مرگ و يا تشخيص بيماري، در اختيار كميته مرور پيامد[5] قرار مي گيرد. اين كميته متشكل از سه پزشك متخصص داخلي و يك نفر اپيدميولوژيست مي باشد كه مسئوليت بررسي و تعيين تشخيص نهايي پيامدها را بر عهده دارند. در صورت عدم همخواني نظرات دو پزشك مرورگر[6] اول، عضو سوم (پزشك متخصص داخلي و با تجربه كافي) كميته مرور پيامد، مدارك را مجددا بررسي و تشخيص خود را اعلام مي كند.
 
بيماري هاي غيرواگير مهم و مطلوب در مطالعه كوهورت شهركرد:
· بيماري هاي قلبي- عروقي: افزايش فشار خون، سكته قلبي[7] و ساير بيماري هاي ايسكميك قلب[8]، نارسايي قلبي[9]

· حوادث عروقي مغز[10]/ سكته مغزي
· سرطان ها و به ويژه سرطان هاي دستگاه گوارش( معده، مري، كولون و ركتوم)، ريه، پوست، غدد لنفاوي، خون، تيروئيد و
· ديابت مليتوس
· ساير بيماري هاي مزمن: ريوي، كليوي، نورولوژيك، مالتيپل اسكلروزيس، بيماريهاي كبدي و گوارشي، روماتولوژيك و خودايمني
- سوانح و حوادث عمدي و غيرعمدي ، استوپروز 
اهداف مطالعه كوهورت شهركرد:
1. متمركز كردن پژوهش هاي باليني در زمينه بروز، شيوع و پيشگيري از بيماريهاي غيرواگير مزمن، كه حدود 75 درصد از علل ناتواني و مرگ و مير در كشور را تشكيل مي دهند.
2. تلاش در جهت ارتقا و بهبود بستر خدمات بهداشتي در سطح استان از طريق ارائه پيشنهادات عملي براي پيشگيري از بيماريهاي مزمن غيرواگير در نظام شبكه سلامت.
3. فراهم ساختن بستري جهت تربيت نيروي انساني مناسب و توانمندسازي كادرهاي بهداشتي به منظور ارتقاي خدمات بهداشتي و درماني .
4. ايجاد زيرساخت قوي پژوهشي مبتني بر جمعيت در دانشگاه علوم پزشكي شهركرد و گسترش مفهوم "پزشكي سلامت محور" در آموزش پزشكي و فراهم كردن زمينه براي آموزش و پژوهش دانشجويان و متخصصين پزشكي و حركت بسوي پزشكي شخصي سازي شده Precision Medicine
5. تمركز ويژه در جهت ارتقاي كيفيت خدمات بهداشتي در شهرهاي جديد استان كه در حال حاضر غالبا ساختار روستايي دارند و در حال تغييرات اپيدميولوژيك مي باشند.
6. بررسي مؤثرترين روشهاي پيشگيري، تشخيص، درمان و بازتواني در موارد ابتلا به بيماري مزمن غيرواگير (قلبي-عروقي، سرطان ها، بيماريهاي مزمن گوارشي و كبدي، كليوي، ريوي و عصبي) در نژادها و قوميت مختلف ايراني از طريق بررسي عوامل خطر و انجام مطالعات مداخله اي.
7. ارائه بسته هاي خدمات سلامت در راستاي افزايش 5 تا 10 ساله اميد به زندگي ايرانيان در بدو تولد.
8. تأسيس اولين و بزرگترين بيوبانك در استان به عنوان ذخيره اي ارزشمند براي انجام تحقيقات علوم پايه و ژنتيك و يافتن بيوماركرهاي مختلف بيماريها و كشف روشهاي تشخيص و درمان بيماريهاي شايع ايران در دانشگاه علوم پزشكي شهركرد.
9. تأسيس پايگاه جامع اطلاعاتي براي حداقل ده هزار نفر در استان كه پشتوانه اي بسيار مهم براي پرونده هاي الكترونيك سلامت مي باشد.
10. استفاده از پايگاه داده هاي كهورت كشوري پرشين براي پايش وضعيت سطوح سلامت و بيماري در نژادهاي مختلف ايراني.
11. تقويت شبكه هاي همكاري علمي بين دانشگاههاي علوم پزشكي در داخل كشور.
12. برقراري همكاري علمي با مهمترين مراكز علمي و پژوهشي در سطح جهان، همراه با تبادل محقق و دانشجو.
[1] Outcomes of interest
13. فراهم آوردن زمينه استفاده از بودجه هاي پژوهشي بين المللي براي دانشگاه علوم پزشكي شهركرد.
[2] Endpoints
[3] Non-communicable disease
[4] Cause-specific death
[5] Outcome review committee
[6] Reviewer
[7] Myocardial infarction
[8] Ischaemic heart diseases
[9] Heart failure
[10] Cerebrovascular accidents
تاریخ به روز رسانی: 1397/02/05
تعداد بازدید: 4100
امتیازدهی
میانگین امتیازها:3 تعداد کل امتیازها:10
مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

ارسال نظرات
نام
آدرس پست الکترونیکی شما
شماره تلفن
توضیحات
تغییر کد امنیتی
کد امنیت
آدرس : شهركرد،خيابان مولوي، بعد از تقاطع خيابان شهيد رجايي ومولوي، قبل از كوچه 15 مولوي- پلاك 147
كدپستي :8815874119         تلفن :33333460-038
تاریخ بروز رسانی 1397/03/02
کلیه حقوق این وب سایت متعلق به دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد میباشد.
Copyright © 2014 S.K.U.M.S - All rights reserved
Powered by DorsaPortal